Jinekolojik Kontroller

Jinekolojik Muayene 

Kadınlar için jinekolojik muayeneler büyük önem taşımaktadır. Jinekolojik muayene masasında birkaç dakika süren işlemler pek çok hasta için aslında gereksiz yere kaygı vericidir.

Jinekolojik muayene sırasında kendinizi gevşetmeniz, kasmamanız, burundan alıp ağızdan nefes vererek kendinizi rahatlatmanız hem daha rahat bir şekilde muayene olmanızı sağlar hem de jinekologunuzun işini kolaylaştırır.

Jinekolojik Check Up Nedir?

Senede bir kez yaptırılabilecek bu check-up’lar özellikle her bayan için ihmal edilmemesi gereken bir unsurdur. Risk grubunda olan kadınlar genellikle ailede kanser hastalığı görülen kadınlardır. Jinekolojik check up’ın en önemli kısımları jinekolojik muayene, vajinal ultrason ve pap smear testidir.

Jinekolojik Muayene Nasıl Yapılır?

Jinekolojik muayenede önce bir gözle (görsel) değerlendirme yapılır. Daha sonrasında da “spekulm” adı verilen özel alet ile vajina içi ve rahim ağzı değerlendirilir. Gerekli durumlarda vajinal kültür ve smear testi için servikal sürüntü örnekleri alınmaktadır. Tüm bu muayene yalnızca birkaç saniye sürer.

Meme kanseri özellikle üstünde durulması gereken bir hastalıktır, anne ve/veya kız kardeşlerde olması durumunda meme kanseri riskinde olan kadınlar mutlaka düzenli olarak kontrollerden geçmelidirler.

Aynı durum, yumurtalık ve rahim kanseri içinde geçerlidir. Akrabalarda oluşan kanser vakaları kişinin kendisi içinde riskli bir ortam oluşturmaktadır.

Jinekolojik check-up için istenilebilen diğer tetkikler:

  • Kan sayımı
  • Ultrasonografi
  • Tümör markerler
  • Kemik yoğunluğu
  • Kandaki biokimyasal analizler
  • Tam idrar tahlili
  • Açlık kan şekeri
  • Mamografi

Hastaların yaşına ve şikayetlerine göre yukarıdaki tetkikler azaltılır ya da çoğaltılabilir.

Bu check up’lar sadece kanser ile ilgili değil ayrıca diğer kadın hastalıkları içinde önem arz eder. Kalp hastalıkları ve osteoporoz da risk faktörleri arasındadır. Bu nedenle kan biokimyası ve kemik yoğunluğu da önem taşımaktadır.

Ayrıca, diabet (şeker hastalığı) da diğer mevcut hastalıkları komplike hale getirdiği için kan şekeri bakılması önemlidir. Gebelik ve menepozda diabet oldukça ciddi etkileri olan bir hastalıktır.

Ayrıca, hipertansiyon, trombo emboli de dikkat edilmesi gereken risk faktörleridir.

Jinekolojik kontrol ve tedavi ortaya çıkartmak amacına hizmet eder.

Diğer taraftan bakire bayanlarda da hiçbir cinsel ilişki olmasa da karından yapılan ultrasonografi ve alttan jinekolojik muayeneler kızlık zarına zarar vermeden yapılabilir. Bekaret kontrolu için de “kızlık zarı muayeneleri” yapılabilmektedir.

Hastalık oluşmadan koruyucu önlemlerle engellemek her zaman için daha kolaydır. Çünkü hastalık ortaya çıktıktan sonra kişileri daha meşakkatli bir dönem beklemektedir.

Şikayetiniz olsun veya olması yılda en az bir kez jinekolojik kontrollerden ve jinekolojik check up kontrollerinden geçmeyi ihmal etmemelisiniz. Özellikle 40 yaşından sonra kadınlarda rahim, meme, yumurtalık ve rahim ağzı kanserleri riskleri artmaktadır. Vajinal ultrason, jinekolojik muayene ve smear testleri ile erken dönemde jinekolojik kanserler saptanabilmektedir. Bunun için günümüzde her kadının güvenebileceği, iletişim halinde olacağı ve kendisini tanıyan bir jinekologa ihtiyacı vardır.

Doç. Dr. Veysel Şal
Kadın Hastalıkları, Doğum ve Jinekolojik Onkoloji Cerrahisi Uzmanı